Kategorie prawa jazdy

  • by

Czym jest prawo jazdy?

Prawo jazdy jest to dokument potwierdzający uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych w Polsce, a także innego rodzaju pojazdów drogowych, jak motocykl, czy pojazd zaprzęgowy. 

Produkcją praw jazdy zajmuje się Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych S.A, zaś organem wydającym jest starostwo powiatowe zależne od miejsca zameldowania kierowcy, w przypadku miast na prawach powiatu jest to prezydent. 

W Polsce warunki uzyskania prawa jazdy określa ustawa z 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, a także szczegółowe rozporządzenia Ministra Infrastruktury.

Kto może otrzymać prawo jazdy?

Prawo jazdy w naszym kraju może uzyskać każdy, kto zamieszkuje Polskę minimum 185 dni, uzyskał wymagany dla danej kategorii wiek, a także posiada ważne orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do prowadzenia pojazdów mechanicznych. 

W przypadku prowadzenia pojazdów ciężarowych, bądź też autobusów konieczne jest również posiadanie orzeczenia psychologicznego. W tym przypadku niezbędne jest wykonywanie tych badań cyklicznie w odstępie 5 lat do ukończenia 65 roku życia. Badaniom psychologicznym muszą się poddać także Ci kierowcy, którzy:

  • przekroczyli ustawowe 24 punkty karne, 
  • kierowali pojazdem w stanie nietrzeźwości
  • byli sprawcami wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym

Osoba ubiegająca się o prawo jazdy zobowiązana jest również do ukończenia kursu przygotowawczego w ośrodku szkolenia kierowców, a także uzyskania pozytywnego wyniku na egzaminie państwowym. 

W przypadku osób przed 18 rokiem wymagana jest także zgoda rodzica, bądź też opiekuna prawnego

Prawo jazdy nie może być wydane osobie, wobec której wydany został zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych. Taki dokument może być wystawiony przez sąd, kolegium do spraw wykroczeń lub inny uprawniony do tego organ.

Kategorie prawa jazdy i minimalny wiek, w jakim można zacząć się starać o uprawnienia

Najbardziej rozpowszechnioną, a co za tym idzie najbardziej popularną kategorią prawa jazdy jest kategoria B. Uprawnia ona do kierowania samochodem osobowym o masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t, czyli są to prostu auta, którymi kieruje się na co dzień.

Nie każdy jednak pamięta, że kategoria B uprawnia także do prowadzenia:

  • pojazdu z przyczepą lekką
  • pojazdu z przyczepą o ile łączna dopuszczalna masa całkowita zespołu tych pojazdów nie przekracza 3,5 t
  • ciągnika rolniczego lub pojazdu wolnobieżnego
  • motorowerem i czterokołowcem lekkim (czyli pojazdami określonymi w kategorii AM)

Ustawowo wymagany wiek do uzyskania tej kategorii to 18 lat, natomiast co istotne kurs można rozpocząć na 3 miesiące przed uzyskaniem pełnoletności. 

Istnieje możliwość, w której zgodnie z prawem kandydat na kierowcę będzie mógł zacząć kurs na prawo jazdy nawet rok przed ukończeniem pełnoletności. 

Dzieje się tak jednak tylko w przypadku, w którym mowa jest o uczniu uczestniczącym w zajęciach szkolnych w szkole, w której podstawa programowa kształcenia w zawodzie przewiduje uzyskanie umiejętności kierowania pojazdem silnikowym. 

Wcześniej niż przed 18 urodzinami można ubiegać się o kategorię AM, wymagany wiek to 14 lat. Kategoria AM uprawnia m.in  do kierowania motorowerem, czy też małym quadem,

W wieku 16 lat istnieje już możliwość starania się o kategorię A1. Dzięki niej można zasiadać za kierownicę motocykla  o pojemności skokowej silnika do 125 cm3, mocy do 11 kW i stosunku mocy do masy własnej do 0,1 kW/kg,

Inne kategorie prawa jazdy, które można uzyskać w Polsce, to :

  • kategoria A2 – motocykl o mocy nieprzekraczającej 35 kW (min. 18 lat)
  • kategoria A – każdy motocykl (min 20 lat)
  • kategoria C – pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t, z wyjątkiem autobusu (min 21 lat)
  • kategoria C1 – pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t i nieprzekraczającej 7,5 t, z wyjątkiem autobusu (18 lat)
  • kategoria D – autobus (24 lata)
  • kategoria D1 – autobus przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 17 osób łącznie z kierowcą, o długości nieprzekraczającej 8 m (21 lat)
  • kategoria T –  ciągnik rolniczym z przyczepą (16 lat)
  • prawo jazdy na tramwaj (20 lat)

Kategorie prawa jazdy – informacje dodatkowe

Warto wiedzieć, że chcąc do samochodu osobowego dołączyć np. przyczepę kempingową nie wystarczy posiadanie samej kategorii B prawa jazdy. Niezbędne jest wyrobienie uprawnień na kierowanie przyczepą, analogicznie jest w przypadku kategorii C, C1, D, D1 – uprawnienia na kierowanie przyczepą  to popularna literka E dodawana do danej kategorii.

Na sam koniec należy wspomnieć, że decydując się na kategorię C, czy też D niezbędne jest posiadanie “zwykłego prawa jazdy”, czyli kategorii B.

Koszta związane z wyrobieniem danej kategorii nie są jednolite, ustalane są przez ośrodki szkolenia kierowców.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *